Van Morrison: Born to sing: No plan B

 
 

"Herhalingsoefeningen..." Het is het sleutelwoord geworden bij bijna iedere nieuwe Van Morrison release van zeg maar de laatste twintig jaar. Ook nu bij "Born to sing: no plan B" hoor je die geluiden weer hier en daar. Je zou er zomaar nukkig van kunnen worden... Maar waarom wordt er zo snel "herhalingsoefening" geroepen? De man is 67 jaar oud, heeft een carrière van nagenoeg 50 jaar achter de kiezen en heeft zich meer dan eens bewezen. Het feit dat ik een aantal cd's uit de jaren '80 en '90 (volgens vele toch herhalingsoefeningen ja...) prefereer boven zijn alom bejubeld ouder werk zegt uiteraard iets over mij maar vooral over de constante kwaliteit waar Van Morrison voor staat. Moet iemand met een dergelijke staat van dienst dan nog iets bewijzen? Nee, dacht het niet. Van Morrison heeft het volste recht gewoon te doen waarin hij goed is en het karakter van de man in ogenschouw nemende zal hij er lak aan hebben ook. En terecht... 

Wat in ieder geval als een paal boven water staat is dat "Born to sing: No plan B" een prachtige cd is geworden. Een cd die een grote mate van ontspannenheid uitstraalt. Van Morrison neemt de tijd in de liedjes en geeft aan zijn mede muzikanten de ruimte om "om beurten" te soleren. Hierdoor herbergt de cd een drietal tracks die om en nabij de 8 minuten duren. De begeleiding is dusdanig losjes dat het die relaxedheid versterkt. Zo laat hij het nummer "In if money we trust" bewust drie minuten heerlijk uitdeinen (fraai spel op contrabas en percussie). Uiteraard is Van Morrison ook prominent aanwezig, vooral op saxofoon. En al hoewel het gitaarspel op "Pagan Heart" eigenlijk één grote buiging is naar John Lee Hooker en zijn pianospel een vleugje Thelonious Monk in zich heeft (het intro van "Goin' down to Monte Carlo") is zijn stijl altijd zeer kenmerkend. Van Morrison is namelijk in alles wat hij doet ongepolijst. Of hij nu een zingt, gitaar, piano, sax of mondharmonica speelt, die ongepolijstheid is er altijd geweest. Juist het contrast met de meest voortreffelijke studiomuzikanten waarmee hij zich altijd heeft omringd geeft de muziek daarom warmte en extra diepte. Ook op deze cd heeft Van Morrison een uitstekende en hoorbaar geschoolde club muzikanten bij elkaar gezet. Het zalige"Retrait en view" laat dat eerdergenoemde contrast mooi zien. Na de trombone solo van Alistair White volgt een werkelijk schitterende ingetogen sax solo van Chris White. Als Van Morrison daarna zijn alt sax aan zijn lippen zet en een aantal eenvoudige noten speelt over die bodem van instrumentale beheersing van zijn bandleden is dat bijna ontroerend te noemen. Aan het eind van dit nummer blaast hij dit nummer naar zijn hoogtepunt. Een prachtige opbouw waarin fraai met dynamiek wordt gewerkt. 

Blues, folk, soul maar vooral jazz zijn op deze cd in ruime mate aanwezig. Het in eerste instantie als instrumental geschreven  "Close enough for jazz" en "In if money we trust" zijn bijzonder fraaie tracks waarin de jazz de boventoon voert. "Goin' down to Monte Carlo" is een pareltje waarin je een licht swingende kruisbestuiving tussen jazz en blues terugvindt. Dit nummer mag hij acuut op zijn setlist zetten. De opbouw is spannend, de begeleiding om van te smullen (let ook hier nog eens op de percussie, de blazerssectie en het heerlijke hammondspel) en Van Morrison is gewoon in topvorm. Na het lekker ongepolijste (inderdaad..) stukje typische "Van Morrison scat" wordt subliem gespeeld met uitbundigheid en ingetogenheid. Op het titelnummer is New Orleans nooit ver verwijderd en in het eerdergenoemde"Pagan Heart" wordt John Lee Hooker, die ooit Detroit op de blueskaart zette, even tot leven gewekt.

"Born to sing: no plan B" blijkt mijn 25e Van Morrison cd te zijn en ik schat deze schijf hoog in. Gewoon, omdat Van Morrison doet waarin hij erg goed in is. Zoals wel vaker in dit jaargetijde blijkt een cd van deze rasmuzikant een meer dan fijne metgezel te zijn. Van Morrison is "Back on Top" om maar eens een eveneens voortreffelijke en, naar mijn mening, onderschatte cd aan te halen uit de jaren '90. Ik hoop dat hij nog jaren dit soort werk mag afleveren.

Ed Muitjens
Van Morrison
Born to sing: No plan B