Pink Floyd: More

Martin Overheul

In 1972 ontsnapt mijn broer Hans op miraculeuze wijze aan de dood als hij frontaal geschept wordt door een gehaaste automobilist. Die haalt op de smalle dijk tussen Vlaardingen en Maassluis een andere wagen in en heeft veel te laat door dat er een bromfietser aankomt. De precieze datum waarop dit speelt, kan ik mij niet meer herinneren. Het is in de lente en ik ben die dag op school. Tijdens het tweede lesuur staat er ineens een zorgelijk ogende directeur in de klas met de melding dat er telefoon is voor mij. Dat is nooit eerder gebeurd en ik voel dat de onrust meteen begint te wroeten. Onderweg naar zijn kantoor zegt hij dat mijn broer is aangereden, maar dat het gelukkig ‘allemaal goed meevalt’. Hans werkt op dat moment via een uitzendbureau bij een bedrijf in Maassluis. Het is de verantwoordelijke van de Schiedamse vestiging die mij aan de telefoon zegt dat Hans in het ziekenhuis ligt. Ook zij zegt dat ik me geen zorgen moet maken en dat het ‘allemaal goed meevalt’. Maar ook dat ik direct naar het ziekenhuis moet gaan.

Het wordt me toegestaan om de les te verlaten. Het bewuste hospitaal is niet ver van mijn school. Voordat ik de kamer waar mijn broer ligt binnenga, houdt mijn aanstaande schoonzus Ria me in de gang tegen. Ze lijkt in shock te zijn. Ze probeert me voor te bereiden op wat er zal komen, maar mijn hersenen registeren amper iets van wat ze zegt. Dan ga ik de kamer binnen en zie ik Hans liggen. Wat ik zie is het tegenovergestelde van wat men mij twee keer gezegd heeft.

In de weken die na die dag volgen, zit ik tijdens mijn vrije uren in het ziekenhuis bij mijn broer of thuis, in zijn kamer. Daar staan zijn pick-up en platencollectie. Ik zoek een plaat die helpt om de emoties die me, elke keer als ik bij mijn broer ben geweest, venijnig in de rug aanvallen en me keer op keer neerslaan, de baas te blijven. Ik heb behoefte aan een plaat die me helpt om telkens weer op te staan en de kracht te vinden om Hans, die voortaan aan een oog blind is en misschien blijvend zal manken, de steun te bieden die hij nodig heeft om te herstellen. Een plaat die me helpt om de woede die ik voel om wat mijn broer is overkomen, te kanaliseren, in de hand te krijgen en, liever vroeg dan laat, de kop in te drukken. Want ik ben razend, om toch vooral niet verdrietig te zijn.

Het album dat ik vind, is More van Pink Floyd. Lang niet hun beste plaat, eigenlijk niet eens een échte LP maar een soundtrack van een film die ik pas vele jaren later wil zien. En toch vind ik hier de katalysator die ik zoek. Mijn razernij vindt een uitweg in de stevige elektrische gitaar in The Nile Song en Ibiza Bar, de sluimerende dreiging in Cymbaline en de bezetenheid in Up The Khyber, een flard chaotische en toch gestroomlijnde muziek die me helpt mijn energie kwijt te raken door denkbeeldig mee te drummen, tien keer achter elkaar als het moet. Maar More biedt met ingetogen, nagenoeg akoestische nummers als Cirrus Minor, Crying Song en Green Is The Colour ook rust, momenten van bespiegeling en onderkenning dat het allemaal veel erger had kunnen aflopen. Dat Hans nog leeft. Dat zijn doorzettingsvermogen hem er bovenop zal helpen. Dat ook dit voorbij zal gaan.

Het gaat voorbij. Eerst met horten en stoten, met hoop en tegenslag, met weerbarstigheid en berusting. Tot uiteindelijk alles in een bepaalde plooi valt waarmee iedereen, maar vooral mijn broer, kan leven. Ruim 44 jaar later lukt het me nog altijd niet om naar More te luisteren zonder deze geschiedenis op de voorgrond te laten komen. De plaat is onlosmakelijk verbonden aan een periode die het leven van Hans drastisch heeft veranderd en in zekere zin ook dat van iedereen rondom hem. Daarom doet More nog steeds een beetje pijn. Al wordt dat van lieverlee een herinnering. Een soort van fantoompijn. 

 

Comments

 
 
Ed Muitjens

Een bijzonder verhaal, Martin, dat ik nog niet kende. Ik ben het met je eens: "More" is niet hun beste plaat. Maar dat maakt soms, en zeker in dit geval, niet uit. Ikzelf heb dit album een aantal jaren geleden cadeau gekregen van iemand die dit album wel op een voetstuk heeft geplaatst en veel van de teksten kan declameren. Ook bijzonder... ;-)

 
 
Martin Overheul

Dat is de kern van Diggin', Ed. Platen die me in hart of ziel geraakt hebben. Dat zijn niet per definitie de béste platen, maar wél de meest persoonlijke. Zoals in dit geval...